Artikelen

Zetgidsen

Er bestaat geen enkel juist recept voor oolong. Wel een paar vuistregels waarmee je bijna altijd goed zit — en een manier om zelf bij te sturen.

AfbeeldingThee zetten met gaiwan en waterkoker
Thee zetten met gaiwan en waterkoker

Zetadviezen lopen sterk uiteen, en dat is logisch: een lichte Baozhong vraagt iets heel anders dan een zwaar geroosterde rotsthee. Toch zijn er vuistregels die je vrijwel altijd op weg helpen.

De twee methodes

Bij de westerse methode gebruik je weinig blad, veel water en een lange trektijd: ongeveer 2–3 gram per 200 ml, twee tot drie minuten. Bij gongfu cha keer je dat om: veel blad, weinig water, korte infusies — grofweg 5 gram per 100 ml, te beginnen met 10–15 seconden.

Temperatuur per stijl

De belangrijkste variabele. Lichte, bloemige oolong (hooglandthee, jade Tie Guan Yin, Baozhong) wil 85–90 °C. Geroosterde en sterk geoxideerde oolong (rotsthee, Dong Ding, Muzha) wil 95–100 °C. Dancong zit ertussenin, rond 90–95 °C, maar altijd kort.

De spoeling

Geef gerolde en geroosterde thee een korte spoeling: giet op, giet meteen weg. Dat wekt het blad, laat de balletjes openen en verwarmt je gerei. Bij zeer delicate thee kun je hem overslaan.

Bijsturen op wat je proeft

Hier draait het uiteindelijk om. Te bitter of stroef? Koeler water, korter trekken, minder blad. Te dun of vlak? Meer blad, langer trekken, heter water. Verander telkens één ding tegelijk, dan weet je wat het effect was.

Noteer wat werkt

Schrijf bij een nieuwe thee kort op wat je deed en hoe het smaakte. Na twee of drie sessies heb je jouw recept voor die specifieke thee — wat veel bruikbaarder is dan een algemene tabel.

Doseren op gewicht

Een keukenweegschaal is het goedkoopste hulpmiddel met het grootste effect. Gerolde oolong zwelt sterk op, waardoor een theelepel de ene keer twee en de andere keer vijf gram bevat — en dat verklaart waarom dezelfde thee de ene dag lekker is en de volgende bitter.

Weeg je af, dan wordt je resultaat meteen reproduceerbaar. Je weet dan ook zeker of een aanpassing effect had, of dat je simpelweg anders had gedoseerd.

Water is de helft van je thee

Een kop thee bestaat vrijwel volledig uit water, dus de kwaliteit ervan telt zwaar. Zeer hard of sterk gechloreerd leidingwater maakt thee dof en wrang, hoe zorgvuldig je verder ook werkt.

Merk je thuis structureel vlakke of scherpe thee, probeer dan eens gefilterd of zacht flessenwater met dezelfde thee. Het verschil is soms verrassend groot — en verklaart wat je eerder aan de thee weet.

Voorverwarmen

Spoel je gaiwan, pot en kopjes vooraf met heet water. Koud porselein trekt meteen enkele graden uit je water, wat vooral bij geroosterde thee merkbaar scheelt in diepte en zoetheid.

Het kost een paar seconden en maakt je eerste infusie meteen voller. Het is een van die kleine gewoonten die je na één keer proberen niet meer loslaat.

Bronnen

  1. UNESCO — “Traditional tea processing techniques and associated social practices in China”, Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity (2022) — https://ich.unesco.org/en/RL/traditional-tea-processing-techniques-and-associated-social-practices-in-china-01884
  2. Ng K.-W. et al., “Oolong tea: A critical review of processing methods, chemical composition, health effects, and risk”, Critical Reviews in Food Science and Nutrition — PubMed — https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28678527/